085-4865262 (dagelijks 8.00u - 22.00u)

Bij een beklagprocedure ex artikel 12 Sv. bestaat de mogelijkheid voor de beklaagde om na een afwijzing van de klacht een schadevergoeding te vorderen. Dit volgt uit de jurisprudentie. Diverse rechterlijke colleges hebben de mogelijkheid van vergoeding van de kosten van een advocaat aan de gewezen beklaagde in een art. 12 Sv-procedure in de rechtspraak erkend door rechtstreekse toepassing van art. 591(a) Sv, via extensieve interpretatie van het begrip “zaak” of van het begrip “gewezen verdachte”. De Hoge Raad heeft die ruimte ook gezien, indien een beklag ex art. 12 Sv ongegrond is verklaard of een dergelijk beklag wel gegrond is verklaard en nadien de zaak is geëindigd zonder oplegging van een straf of maatregel of toepassing van art. 9a Sr, mits gronden van billijkheid aanwezig zijn (...).’
De billijkheidsgrondslag houdt in dat het de rechter is die bepaalt of schadevergoeding in het concrete geval op zijn plaats is. Het gaat sinds een wetswijziging van art. 591a Sv in 1975 om een eventuele toekenning van een schadevergoeding, niet slechts een tegemoetkoming. Van belang in dit soort zaken is het arrest ECLI:NL:HR:2013:BX5566, NbSr 2013/155. Dit arrest wordt vaker door lagere rechters aangehaald.
Een redelijke wetsuitleg brengt volgens de Hoge Raad mee dat ook in zaken die niet zijn geëindigd met een niet veroordelende einduitspraak ex art. 348 en 350 Sv, maar desalniettemin aannemelijk is dat geen aansprakelijkstelling door de strafrechter zal volgen, de toepasselijkheid van art. 591a lid 2 Sv niet is uit te sluiten. De wetgever heeft bij de invoering van art. 591a Sv (bij Wet van 28 maart 1963, Stb. 1963, 130) namelijk niet expliciet aandacht besteed aan de betekenis van de termen ‘indien de zaak eindigt zonder oplegging van straf of maatregel en zonder dat toepassing is gegeven aan art. 9a Sr’. Er zijn geen tot nadere clausulering van art. 591a Sv nopende voorzieningen in het leven geroepen (r.o. 4.4). Er is dus ruimte voor een extensieve interpretatie van het begrip ‘zaak’. Zie HR 22 september 2015, ECLI:NL:HR:2015:2756, NbSr 2015/235 (r.o. 4.4-4.5).

Het is niet eenvoudig om vermogensschade te claimen omdat na detentie het bedrijf van de verdachte failliet is gegaan. Hier kleven heel wat haken en ogen aan:

  • Is het niet de curator die eventuele schadevergoeding moet vorderen?
  • Bestaat er voldoende causaal verband tussen de schade en de detentie?
  • Is de schade in voldoende mate inzichtelijk gemaakt en onderbouwd?

Wanneer u als verdachte ten onrechte in detentie hebt gezeten, hebt u recht op schadevergoeding indien de zaak later door het Openbaar Ministerie of de politie wordt geseponeerd. Ook bij een vrijspraak of ontslag van rechtsvervolging hebt u recht op schadevergoeding.

Berekening immateriele schadevergoeding

Voor de berekening van de immateriele schadevergoeding wegens onterechte  wordt doorgaans aangesloten bij vaste bedragen per dag.

Voor de berekening van de geleden immateriële schade wordt in beginsel een vergoedingsmaatstaf gehanteerd van € 105,- voor iedere dag, die de verzoeker in een politiecel of in beperkingen in het Huis van Bewaring heeft doorgebracht en een bedrag van € 80,- voor iedere dag die de verzoeker niet in beperkingen in het Huis van Bewaring heeft doorgebracht, met inbegrip van de dag van aanvang. Onder dag wordt verstaan een tijd van vier en twintig uren zoals genoemd in artikel 136 lid 1 van het Wetboek van Strafvordering. Dit brengt mee dat de dag van invrijheidstelling niet wordt vergoed. Een dag die begint op basis van een vergoedingsmaatstaf van € 105,- maar die overgaat in een dag met een vergoedingsmaatstaf van € 80,- wordt aangemerkt als een dag tegen een vergoedingsmaatstaf van € 80,-. 

Eerste 6 uur ophouden voor verhoor

Let er wel op dat de wet helaas geen mogelijkheid biedt voor schadevergoeding bij de eerste 6 uur dat u vast hebt moeten zitten op het politiebureau. De tijd tussen 0.00u en 9.00u telt hierbij niet mee, zodat u tot maximaal 15 uur kunt worden vastgehouden, zonder dat u aanspraak kunt maken op schadevergoeding wegens onterechte detentie. Eigenlijk werkt het zo dat u als gewezen verdachte pas recht hebt op schadevergoeding wegens onterechte vrijheidsbeneming vanaf het moment dat u een "bevel tot inverzekeringstelling" van de officier van justitie hebt ontvangen.

Sepot, vrijspraak, of ontslag van rechtsvervolging?

Is uw strafzaak geeindigd in een sepot, vrijspraak of ontslag van rechtsvervolging? Neem dan contact met ons op. Wij kunnen met u nagaan of u in aanmerking komt voor schadevergoeding wegens onterechte vrijheidsbeneming.

 

De raadsman stond zijn cliënt (verzoeker) bij op basis van een toevoeging. Hij heeft bij de Raad voor Rechtsbijstand verzocht om meer uren te vergoeden in de strafzaak en de Raad voor Rechtsbijstand heeft dat verzoek afgewezen. De raadsman heeft met zijn cliënt de afspraak gemaakt om op betalende basis zijn werkzaamheden verder te verrichten. Er was geen sprake van intrekking of beëindiging van de toevoeging ex art. 44a WRB (Rb Rotterdam, 6 januari 2016, ECLI:NL:RBROT:2016:263).

 

Hoe weet ik of recht heb op schadevergoeding?

U hebt volgens de wet recht op schadevergoeding indien uw strafzaak is geëindigd zonder dat aan u een straf of maatregel is opgelegd en zonder dat artikel 9a Sr is toegepast. In normaal Nederlands betekent dit dat u recht hebt op schadevergoeding wanneer u door de rechter bent vrijgesproken of ontslagen van alle rechtsvervolging, of het Openbaar Ministerie niet-ontvankelijk is verklaard. Ook wanneer uw strafzaak door de officier van justitie of door de politie is geseponeerd, hebt u recht op schadevergoeding. Twijfelt u of u in aanmerking komt voor schadevergoeding? Doe dan de vragenmodule of neem contact met ons op zodat wij u kunnen adviseren.

Wat is een vrijspraak?

Vrijspraak is wanneer de rechter zegt dat u niet schuldig bent aan het strafbare feit of de feiten waarvoor u was gedagvaard. De rechter acht dan niet wettig en overtuigend bewezen dat u zich schuldig hebt gemaakt aan de feiten waarvan u verdacht wordt, en spreekt u vrij. U krijgt dan geen straf of maatregel opgelegd. U hebt recht op schadevergoeding wanneer u voor alle feiten op de dagvaarding wordt vrijgesproken.

Wat betekent een ontslag van alle rechtsvervolging?

De rechter zal u ontslaan van rechtsvervolging wanneer hij het feit dat u verweten wordt wel bewezen acht, maar wanneer u daarvoor niet strafbaar bent. Dat kan bijvoorbeeld zijn omdat u uit noodweer (zelfverdediging) handelde, of omdat er sprake is van een andere strafuitsluitingsgrond. De rechter zal duidelijk zeggen dat u niet strafbaar bent voor wat u gedaan hebt en dat u daarom geen straf of maatregel krijgt opgelegd. Alleen bij vrijspraak of ontslag van rechtsvervolging voor alle feiten op de dagvaarding, hebt u recht op schadevergoeding.

Wanneer wordt het Openbaar Ministerie niet-ontvankelijk verklaard?

Er bestaan verschillende redenen waarom het Openbaar Ministerie niet-ontvankelijk kan worden verklaard. Vaak doet de rechter dat wanneer er ernstige fouten zijn gemaakt door het Openbaar Ministerie of wanneer het feit verjaard is. De rechter zal duidelijk zeggen dat hij het Openbaar Ministerie niet-ontvankelijk acht. Voor u is het gevolg dat u geen straf of maatregel opgelegd krijgt.

Is het altijd zo dat wanneer geen straf of maatregel opgelegd wordt, de gewezen verdachte recht heeft op schadevergoeding?

In beginsel wel. Er geldt alleen een kleine uitzondering. Het kan zijn dat de rechter u wel schuldig acht, maar geen straf of maatregel aan u oplegt. Juridisch betekent dit dat de rechter artikel 9a Sr toepast. Alleen in dat geval hebt u geen recht op schadevergoeding, ook al wordt aan u geen straf of maatregel opgelegd.

Wat houdt een sepot in?

U merkt vaak pas dat u verdachte bent, wanneer u door de politie als verdachte wordt gehoord? Anders dan men vaak denkt, stopt de verdenking niet nadat u weer het politiebureau uitloopt. U blijft verdachte totdat u officieel bericht ontvangt van de politie of het Openbaar Ministerie dat u niet langer als verdachte wordt beschouwd. Dat officiële bericht heet ook wel een sepotbericht. De strafzaak wordt dan geseponeerd.
Vaak gebeurt het dat de politie na een verhoor niets meer laat horen. Accepteer dat niet, en informeer actief en regelmatig bij de politie of u nog als verdachte wordt beschouwd! De politie is verplicht aan u een sepotbericht te sturen indien u niet meer als verdachte wordt gezien.
Lukt u het niet om een sepotbericht te krijgen van de politie? Neem dan contact met ons op zodat wij namens u kunnen informeren bij de politie. Op een brief van een advocaat wordt vaak sneller gereageerd.

Binnen welke termijn moet de schadevergoeding worden aangevraagd?

Na vrijspraak, ontslag van rechtsvervolging op niet-ontvankelijkheid van het Openbaar Ministerie dient u binnen drie maanden na het onherroepelijk worden van die uitspraak een verzoekschrift voor schadevergoeding indienen. Na een (politie)sepot, moet u binnen drie maanden na de ontvangst van het sepotbericht het verzoekschrift indienen.

Welke schadeposten komen voor vergoeding in aanmerking?

In de artikelen 89 en 591a Sv wordt een limitatieve opsomming gegeven van de schadeposten die voor vergoeding in aanmerking komen na vrijspraak, ontslag van rechtsvervolging of sepot. Voor schadevergoeding komt in aanmerking:

  • De tijd dat de gewezen verdachte ten onrechte in voorarrest heeft gezeten op het politiebureau of in een huis van bewaring (voor iedere dag dat u ten onrechte op het politiebureau hebt vastgezeten (inverzekeringstelling), heeft u recht op een vergoeding van € 105,00; voor iedere dag in een huis van bewaring hebt u recht op een bedrag van € 80,00)
  • Gederfde inkomsten tijdens de onterechte vrijheidsbeneming (bijv. gemist salaris of andere inkomsten)
  • Reis- en verblijfskosten in verband met de zitting (o.a. kilometervergoeding voor zittingen, parkeerkosten)
  • Tijdsverzuim in verband met de zitting (gederfde inkomsten omdat u op de zitting aanwezig moest zijn)
  • De kosten van rechtsbijstand (o.a. kosten advocaat)

Wat kost het om schadevergoeding aan te vragen?

Niets! Wij kunnen voor u GRATIS* een verzoekschrift indienen om schadevergoeding aan te vragen. Wij kunnen u deze dienstverlening gratis aanbieden omdat wij onze kosten tevens vergoed krijgen van de overheid. De overheid betaalt onze kosten dus.

*Alleen bij zaken met een belang van meer dan € 2.500,00 aan te vorderen schadevergoeding vragen wij bovenop de standaardvergoeding die wij van de Staat ontvangen een percentage van 15% van de aan u toegekende schadevergoeding. Dit heeft voor u als voordeel dat u zeker weet, dat wij het maximale bedrag aan schadevergoeding eruit zullen halen, nu wij zelf ook profijt hebben van een hogere vergoeding.

Hoe kan ik de schadevergoeding aanvragen?

U kunt het aanvraagformulier op onze website invullen. Wij zullen dan vervolgens voor u een verzoekschrift opstellen en deze  ter goedkeuring en ondertekening naar u toesturen. Na ondertekening kunt u het verzoekschrift rechtstreeks naar de rechtbank toesturen of naar ons, waarna wij het verzoekschrift namens u kunnen indienen.

Subcategorieën